Türkiye, 2026 yılının ocak-haziran döneminde 91 ülkeye 18 bin 301 ton kurutulmuş domates ihraç ederek 60 milyon 989 bin dolar gelir sağladı. Ege İhracatçı Birlikleri verilerine göre kurutulmuş domateste kilogram başına ortalama ihracat geliri yaklaşık 3,33 dolar oldu.
Kuru domates üretimine öncülük eden merkezlerden İzmir’in Torbalı ilçesinde bu yıl ürün bolluğu yaşandığını belirten Torbalı Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Abdulvahap Olgun, yıl sonu için 100 milyon dolarlık ihracat hedefi açıkladı.
ABD, İTALYA VE İNGİLTERE İLK ÜÇ SIRADA
Yılın ilk yarısında en fazla kurutulmuş domates ihracatı 16 milyon 53 bin dolarla ABD’ye yapıldı. İtalya 8 milyon 864 bin dolarla ikinci, İngiltere ise 5 milyon 344 bin dolarla üçüncü sırada yer aldı.
Bu üç ülkeye yapılan ihracatın toplamı 30 milyon 261 bin dolara ulaştı. Böylece ABD, İtalya ve İngiltere, Türkiye’nin kurutulmuş domatesten elde ettiği gelirin yaklaşık yarısını oluşturdu.
YIL SONU HEDEFİ 100 MİLYON DOLAR
Kurutulmuş domatesin farklı ülkelerde geniş bir kullanım alanına ulaştığını belirten Abdulvahap Olgun, İtalya’ya gönderilen ürünlerin pizza, makarna ve soslarda değerlendirildiğini söyledi. Olgun, ABD ve Brezilya’da da özellikle hamburgerlerde kurutulmuş domates kullanımının arttığını ifade etti.
Olgun, “Yılın ilk yarısında 60 milyon dolar seviyesinde bir ihracatımız söz konusu. Yıl sonunda 100 milyon dolarlık ihracat hedefimiz var” dedi. Hedefin yakalanması için yılın ikinci yarısında yaklaşık 39 milyon dolarlık daha ihracat yapılması gerekiyor.
15 KİLOGRAM YAŞ DOMATESTEN 1 KİLOGRAM KURU ÜRÜN ÇIKIYOR
İzmir’de kuru domates üretimi temmuz ayında hasat edilen ürünlerin kurutma alanlarına taşınmasıyla başlıyor. Kamyon ve traktörlerle getirilen domatesler işçiler tarafından tek tek ikiye bölünüyor.
Müşteri talebine göre tuzlanan veya kükürtlenen domatesler yaklaşık bir hafta güneş altında bekletiliyor. Kuruyan ürünler daha sonra işleme tesislerinde temizleniyor, kalitelerine göre ayrılıyor ve paketlenerek ihracata hazırlanıyor.
Üretici ve ihracatçı Kemal Saygıner, sürecin yoğun emek gerektirdiğini belirterek 15 kilogram yaş domatesten ortalama 1 kilogram kurutulmuş ürün elde edildiğini söyledi. Ürünlerin sipariş gelene kadar soğuk hava depolarında muhafaza edildiğini aktardı.
TÜRKİYE DOMATES ÜRETİMİNDE DÜNYA ÜÇÜNCÜSÜ
Yıllık 14 milyon tonu aşan domates üretimiyle Türkiye, Çin ve Hindistan’ın ardından dünyada üçüncü sırada bulunuyor. Üretimin önemli bölümü Antalya, Mersin ve İzmir’de yapılırken domatesler taze tüketimin yanı sıra salça, sos ve kurutulmuş ürün olarak katma değere dönüştürülüyor.
Türkiye’nin farklı bölgelerinde hazırlanan kurutulmuş domatesler, başta Avrupa ülkeleri ve ABD olmak üzere 91 ülkede makarna, pizza, salata, sos ve hamburger gibi ürünlerde kullanılıyor.
