Gamze ESKİKÖY / Dijital Gaste- Çeşme Kent Konseyi ile Çeşme Yarımadası Çevre Derneği (ÇEŞÇEP), Ege ve İzmir kıyılarında son yıllarda giderek yaygınlaşan kıyı işgallerine ilişkin dikkat çeken bir basın açıklaması yayımladı. “Kıyılar Halkındır, Kiralık Değildir” başlığıyla yapılan açıklamada, vatandaşların denize ve sahillere erişiminin çeşitli uygulamalarla kısıtlandığı belirtildi.
Yaz sezonunun başlamasıyla birlikte kıyıların yeniden işgal altında kaldığını belirten açıklamada, şezlonglarla kapatılan kumsallar, turnikeli ve ücretli plajlar ile çitlerle çevrilen sahiller nedeniyle yurttaşların anayasal haklarının ihlal edildiği ifade edildi.
HAK GASPI YAŞANMAKTADIR
Açıklamada, kıyılara erişim hakkı ile ticari hizmetlerin birbirine karıştırıldığına dikkat çekilerek şu değerlendirmeye yer verildi:
“Burada kritik bir ayrım vardır: Bir işletme yalnızca verdiği hizmet için — şezlong, şemsiye, yiyecek-içecek için — ücret alabilir. Ancak hiçbir işletme, hiçbir otel, hatta hiçbir belediye, yurttaşın kıyıya yaya olarak ulaşmasını ve denize girmesini ücrete, bilete veya turnikeye bağlayamaz. Hizmet bedeli ile giriş bedelinin birbirine karıştırıldığı her yerde, sessiz bir hak gaspı yaşanmaktadır.”
MONARCH ÖRNEĞİ DİKKAT ÇEKTİ
Açıklamada Çeşme Alaçatı’da faaliyet gösteren Monarch isimli beach club da örnek gösterildi.
“Çeşme – Alaçatı’da ‘Monarch’ adlı beach club, kamu kıyısını ve denize sıfır hazine arazisini yıllardır işgal etmekte iken bu defa geçen hafta denize ağır iş makineleriyle izinsiz iskele/dolgu inşaatına girişmiştir.”
Söz konusu durumun yalnızca Çeşme ile sınırlı olmadığı belirtilen açıklamada, Güzelbahçe’deki turnikeli plaj uygulamaları ile Seferihisar’ın Akkum ve Akarca bölgelerindeki kıyı kullanımlarının da benzer sorunları ortaya çıkardığı savunuldu.
ASIL SKANDAL DENETİMİN YOKLUĞU
Kıyı işgallerinin temel nedeninin yasal boşluk değil, denetim eksikliği olduğu belirtilen açıklamada şu ifadelere yer verildi:
“Sorun, kuralın eksikliği değildir; kural nettir. Sorun, kuralın uygulanmamasıdır. İhlal göz önündedir; ne var ki kıyı işgalleri neredeyse hiçbir resmi kurum tarafından ciddiyetle denetlenmemekte, ihlaller yıllarca sürmekte, fuzuli şagiller hakkında ne yıkım ne de ecrimisil işletilmektedir. Bu denetimsizlik, işgali cesaretlendirmektedir.”
BEŞ MADDELİK ÇAĞRI
Çeşme Kent Konseyi ve ÇEŞÇEP, kıyıların yeniden kamusal niteliğine kavuşması için ilgili kurumlara beş maddelik çağrıda bulundu. Açıklamada kıyı işgallerinin denetlenmesi, izinsiz yapıların kaldırılması, işgalcilere yönelik ecrimisil ve tahliye işlemlerinin uygulanması, ücretsiz erişim koridorlarının oluşturulması ve kıyıya girişlerde ücret uygulamalarına son verilmesi talep edildi.
