Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, aralık ayı ile 2025 yılının genelinde üretici ve market fiyatlarında yaşanan değişimleri değerlendirdi. Bayraktar, üretici ile market arasındaki fiyat farkının sahadaki ortalama satış fiyatlarına dayalı verilerle net biçimde görüldüğünü vurguladı.
2025’te 41 ürünün 28’inde fiyat arttı
Bayraktar’ın paylaştığı bilgilere göre 2025 yılında markette takip edilen 41 ürünün 28’inde fiyat artışı, 13 üründe fiyat azalışı yaşandı. Hem markette hem de üreticide fiyatı en fazla artan ürün limon olurken, markette fiyatı en fazla düşen ürün beyaz lahana, üreticide ise sivri biber oldu.
Markette en yüksek artış limonda
Geçen yıla göre 2025’te markette en yüksek fiyat artışı yüzde 133,4 ile limonda görüldü. Limonu yüzde 110,4 ile elma, yüzde 106,6 ile fındık, yüzde 100,8 ile Antep fıstığı izledi.
Bayraktar, markette fiyatı en fazla düşen ürünün yüzde 40,6 ile beyaz lahana olduğunu belirterek, bu düşüşü yüzde 39,8 ile marul, yüzde 39,5 ile karnabahar ve yüzde 29,1 ile kuru soğanın takip ettiğini kaydetti.
Üreticide limon zirvede, sivri biberde sert düşüş
Üreticide takip edilen 33 ürünün 16’sında fiyatlar artarken, 15 üründe düşüş, 2 üründe ise değişim olmadı. Bayraktar, üreticide en yüksek fiyat artışının yüzde 343,4 ile limonda görüldüğünü bildirdi. Limondaki artışı yüzde 160,4 ile Antep fıstığı, yüzde 159,3 ile kuru kayısı, yüzde 125,4 ile fındık izledi.
Üreticide en fazla fiyat düşüşü ise yüzde 58,8 ile sivri biberde görüldü. Sivri biberdeki düşüşü yüzde 56,3 ile karnabahar, yüzde 54,8 ile marul ve yüzde 51,2 ile kuru soğan takip etti.
Aralık ayında en büyük fark havuçta
Bayraktar, aralık ayında üretici ve market arasındaki fiyat farkının yüzde 324,1 ile en fazla havuçta görüldüğünü açıkladı. Havuçtaki farkı yüzde 245,6 ile mandalina, yüzde 238,5 ile kabak ve yüzde 238 ile yeşil soğan izledi.
Markette havucun 4,2 kat, mandalinanın 3,5 kat, kabak ve yeşil soğanın ise 3,4 kat fazlaya satıldığı belirtildi.
Aralıkta markette en çok kabak arttı, ayçiçek yağı düştü
Aralık ayında markette 41 ürünün 30’unda fiyat artışı, 11’inde fiyat azalışı görüldü. Markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 97,5 ile kabak olurken; artışı yüzde 77,3 ile domates, yüzde 75 ile salatalık ve yüzde 53,3 ile patlıcan takip etti.
Markette fiyatı en çok azalan ürün ise yüzde 16,1 ile ayçiçek yağı oldu. Ayçiçek yağındaki düşüşü yüzde 12,2 ile toz şeker, yüzde 11,2 ile portakal ve yüzde 5,1 ile ıspanak izledi.
Üreticide beyaz lahana geriledi, mandalina yükseldi
Bayraktar, aralıkta üreticide 33 ürünün 11’inde fiyat artışı, 15’inde fiyat düşüşü görüldüğünü, 7 üründe ise değişim olmadığını belirtti. Üreticide en çok fiyat düşüşü yüzde 38,1 ile beyaz lahanada, en fazla fiyat artışı ise yüzde 69,4 ile mandalinada kaydedildi.
Fiyat değişimlerinde sezon geçişi ve talep etkisi
Bayraktar, seralarda güzlük sezonun sona ermesi ve baharlık sezon dikimlerinin yapılması nedeniyle geçiş döneminde arzın azaldığını, bu nedenle salatalık, patlıcan, kabak ve domateste üretici fiyatlarının yükseldiğini ifade etti.
Talep zayıflığının kuru soğan, patates, portakal ve havuçta fiyatları düşürdüğünü belirten Bayraktar, lahana ve marulda ise arz artışı nedeniyle fiyatların gerilediğini kaydetti.
