Hükümet, Türkiye’nin nüfus artış hızındaki düşüşe karşı kapsamlı bir reform paketi hazırladı. Taslak düzenleme; doğum izninin 16 haftadan 24 haftaya çıkarılmasını, babalık izninin artırılmasını ve ev kadınlarına emeklilik imkânı getirilmesini içeriyor. Paket, bu ay Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin gündemine sunulacak.
Doğum izni 24 haftaya uzuyor
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile AK Parti tarafından hazırlanan taslağa göre kamu–özel ayrımı yapılmaksızın tüm kadın çalışanların analık izinleri eşitlenecek. 16 hafta olan doğum izninin 24 haftaya çıkarılması planlanıyor.
Düzenleme ile ayrıca:
- Tüm kadın çalışanlar için analık izinleri standart hale getirilecek,
- Kademeli esnek çalışma modeli uygulanacak,
- İş ve aile yaşamını destekleyen yeni teşvikler devreye alınacak.
- Babalık izni özel sektörde de 10 gün olacak
Mevcut uygulamada özel sektör çalışanları 5 gün babalık izni kullanabilirken, taslak düzenleme bu süreyi 10 güne yükseltecek. Böylece kamu ve özel sektör arasında izin süreleri eşitlenecek.
Kimler kapsama alınıyor?
Yeni düzenleme memurlar, işçiler, askerî personel, hâkim ve savcılar, KİT personeli ve akademisyenler dâhil olmak üzere çalışma hayatındaki tüm kadın çalışanları kapsıyor. Amaç, farklı personel rejimleri arasındaki uygulama farklarını gidermek.
Koruyucu ailelere ilk kez izin hakkı
Taslağa göre üç yaşından küçük bir çocuğa koruyucu aile olan memur, işçi ve askerî personele 10 günlük izin hakkı tanınacak. Mevzuatta koruyucu aileler için daha önce bu kapsamdaki bir izin düzenlemesi bulunmuyordu.
Ev kadınlarına emeklilik düzenlemesi
Nüfus artış hızındaki gerilemeye dikkat çeken hükümet kaynakları, ev kadınlarına yönelik teşviklerin paket içinde yer aldığını belirtiyor. Buna göre:
- Ev kadınlarına emeklilik fırsatı,
- Vergi istisnaları ve prim destekleri
gibi uygulamalar yasama süreciyle birlikte netleştirilecek.
Nüfus artış hızındaki düşüş sürüyor
Resmî projeksiyonlara göre Türkiye’nin toplam doğurganlık hızı 1.48’e geriledi. Kısa vadede bu oranın 1.42’ye düşmesi beklenirken çalışan kadınlarda bu oran 1.38, ev kadınlarında 1.78 olarak hesaplandı. Bu veriler, nüfusun yenilenme eşiğinin altında seyrettiğini gösteriyor.
Anneler için yeni sosyal destekler
Taslak paket kapsamında mahalle tipi kreşlerin yaygınlaştırılması, çocuk bakım desteklerinin artırılması ve işverenlere yönelik teşvik modellerinin güçlendirilmesi de planlanıyor.
Ne zaman yürürlüğe girecek?
Reform paketinin:
- Bu ay TBMM’ye sunulması,
- Bütçe görüşmelerinin ardından yasalaşması,
- Yeni yılın ilk aylarında yürürlüğe girmesi
öngörülüyor.
