Dr. Eray Erdem, böbrek hastalıklarının dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen ciddi bir halk sağlığı sorunu olduğunu belirterek erken teşhisin önemine dikkat çekti.
“Böbrek hastalıkları küresel ölüm nedenleri arasında 7. sırada”
Dr. Eray Erdem, böbrek hastalıklarının dünya genelinde ölüm nedenleri arasında yedinci sırada yer aldığını belirtti. Erdem, gerekli önlemlerin alınmaması halinde bu hastalığın önümüzdeki yıllarda beşinci sıraya yükselmesinin beklendiğini söyledi.
“Uluslararası Nefroloji Topluluğu verilerine göre dünya çapında yaklaşık 850 milyon kişi böbrek hastalıklarından etkileniyor ve her yıl 11 milyon kişi bu hastalık nedeniyle hayatını kaybediyor” diyen Erdem, yüksek gelir düzeyine sahip ülkelerin sağlık bütçelerinin yaklaşık yüzde 3’ünün diyaliz ve böbrek nakli maliyetlerine harcandığını vurguladı.
Erdem, Türkiye özelinde ise Türk Nefroloji Derneği verilerine göre her 6-7 erişkinden birinde çeşitli evrelerde Kronik Böbrek Hastalığı (KBH) bulunduğunu ifade etti. TÜİK’in 2023 ölüm istatistiklerine göre, Türkiye’deki ölümlerin yüzde 3,1’inin böbrek yetmezliği kaynaklı olduğu bilgisini paylaştı.
“Diyabet ve hipertansiyon en önemli nedenler”
Dr. Erdem, kronik böbrek hastalıklarının en yaygın nedenlerinin diyabet ve hipertansiyon olduğunu belirterek, “Bu hastalıkların kontrol altına alınması böbrek sağlığı açısından kritik öneme sahip” dedi.
Türk Nefroloji Derneği verilerine göre hipertansiyon, diyabet ve kalp hastalığı bulunan kişilerde kronik böbrek hastalığı görülme oranının, normal popülasyona göre çok daha yüksek olduğunu kaydeden Erdem, risk faktörleriyle mücadele etmenin hem hastalığın oluşumunu engellemede hem de ilerlemesini durdurmada temel yöntem olduğunu vurguladı.
“Erken teşhis ve düzenli takip hayat kurtarır”
Dr. Erdem, erken teşhis ve düzenli kontrollerin önemine değinerek şunları söyledi:
“Erken teşhis, etkili tedavi ve periyodik izlem, kronik böbrek hastalıklarının ilerlemesini durdurabilir. Sağlık Bakanlığı, kronik hastalıklarla mücadele kapsamında Hastalık Yönetimi Platformu (HYP) adını verdiği uygulama ile erken teşhis ve etkili tedavi süreçlerini birinci basamak sağlık kuruluşlarında yürütmektedir. Bu sayede bireylerin fonksiyon kaybı yaşamalarının ve engelli hale gelmelerinin önüne geçilmesi hedeflenmektedir.”
Aile hekimlerinin HYP kapsamında hipertansiyon, diyabet, obezite, kardiyovasküler risk değerlendirmesi ve çok yönlü yaşlı değerlendirmesi yaptığını aktaran Erdem, risk grubundaki kişilere yaşam tarzı değişiklikleri konusunda danışmanlık verildiğini, gerektiğinde hastaların üst basamak sağlık kuruluşlarına yönlendirildiğini sözlerine ekledi.