İzmir’de yaşayan Türkiye’nin ilk diplomalı kadın kanun yapım ustası Burçin Bayar Babaoğlu, yaklaşık 15 yıldır Karşıyaka’daki atölyesinde geleneksel yöntemlerle kanun üretiyor. Türk musikisinin en önemli enstrümanlarından biri olan kanunu el işçiliğiyle üreten Babaoğlu, bugüne kadar yaklaşık 30 kanun yaptı.
41 yaşındaki Babaoğlu, çalgı yapımının çoğu zaman marangozluk işi olarak görülmesi nedeniyle kadınların bu alanda yer alamayacağı yönünde önyargılarla karşılaştığını söyledi. Bu bakış açısını kırdığını belirten Babaoğlu, kendisinden sonra çalgı yapım bölümünü kazanan ve mezun olan kadınların olduğunu ifade etti.
15 yıldır geleneksel yöntemlerle üretim yapıyor
Babaoğlu, Ege Üniversitesi Çalgı Yapımı Bölümü’nde 2008–2014 yılları arasında eğitim aldığını belirterek kanun imalatını özellikle tercih ettiğini söyledi. Bu alanda dünyada çok az kadın ustanın bulunduğunu fark ettikten sonra mesleğe yöneldiğini dile getirdi.
İzmir’de merhum kanun ustası Ejder Güleç’in atölyesinde de eğitim aldığını anlatan Babaoğlu, seri üretim yerine geleneksel yöntemlerle çalıştığını vurguladı. Kanun üretiminde çoğunlukla el işçiliğini tercih ettiğini ve eski tip makineler kullanmadan üretim yaptığını söyledi.
“Kadın işçiliği fark yaratabiliyor”
İsminin Burçin olması nedeniyle zaman zaman erkek usta zannedildiğini belirten Babaoğlu, çalgı yapımına marangozluk mantığıyla bakıldığı için kadınların bu işi yapamayacağı yönünde bir algı oluştuğunu söyledi.
Bu algının değişmeye başladığını ifade eden Babaoğlu, Karşıyaka Belediyesi Mahmure Handan Hanım Müzik Aleti Yapım Atölyesi’nde kadınlara minyatür müzik aleti yapımı kursu verdiğini belirtti. Babaoğlu, kadın işçiliğinin enstrüman üretiminde ince dokunuşlarla fark yaratabildiğini dile getirdi.
Tavla ve heykeli enstrümana dönüştürdü
Babaoğlu, müzik aleti yapımında geri dönüşüm malzemelerini de kullandığını anlattı. Bit pazarından aldığı bir tavlayı gitara dönüştürdüğünü söyleyen Babaoğlu, atölyesinde heykelden yapılmış bir çellonun da bulunduğunu belirtti.
Çevresindeki birçok nesneyi müzik aletine dönüştürebileceğini ifade eden Babaoğlu, atık malzemelerden enstrüman üretimi konusunda gençlere ilham vermek istediğini söyledi.
Gençlere müzikle tanışma fırsatı vermek istiyor
Babaoğlu, engelli merkezlerinde çocuklarla atölye çalışmaları yaptığını belirterek müzik aletlerine ulaşamayan gençlere atık malzemelerden enstrüman yapımını öğretmek istediğini ifade etti.
Bu sayede gençlerin kendi enstrümanlarını yaparak müzikle tanışabileceğini söyleyen Babaoğlu, Türkiye genelinde daha fazla kişiye ulaşmak için destek beklediğini dile getirdi.
