İzmir’in Menemen ilçesinde tarihi kalıntılar ve kaya oyma mezarların bulunduğu alan için dikkat çeken bir karar çıktı. Resmi Gazete’de yayımlanan kararla Kır Mahallesi’ndeki bölge 1. derece arkeolojik SİT alanı olarak tescillendi. Daha önce kaçak kazılarla tahrip edildiği belirlenen alan koruma altına alınırken, tarihi dokuya zarar veren kişiler hakkında yasal işlem uygulanmasının da önü açıldı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı İzmir 2 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından alınan kararla birlikte bölgedeki tarihi kalıntılar için koruma süreci resmen başladı.
Kaçak kazı izleri tespit edildi
Kurulun daha önce yaptığı incelemelerde bölgede kaçak kazı faaliyetlerine rastlandığı belirtildi. Özellikle dikdörtgen planlı kaya oyma mezarın kaçak kazılar nedeniyle tahrip edildiği kaydedildi.
Dosyaya eklenen bilgilerde mezarların zarar görmesi nedeniyle içlerinin yağmur sularıyla dolduğu ifade edildi. Kurul tarafından hazırlanan fotoğraflarda da kaya mezarlarındaki tahribatın boyutu dikkat çekti.
Denetimlerin artırılması istendi
Koruma Kurulu, alanın korunması amacıyla ilgili kurumlar ve güvenlik birimlerine sık kontrol önerisinde bulundu. Tarihi mirasın yeni tahribatlarla karşı karşıya kalmaması için bölgede denetimlerin artırılması gerektiği vurgulandı.
Tescil kararıyla birlikte tarihi dokuya zarar veren ve kaçak kazı gerçekleştiren kişiler hakkında 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında yasal işlem yapılabilecek.
Tarihi miras koruma altına alındı
Kararın ardından bölgedeki kontrollerin jandarma ve emniyet güçleri tarafından artırılması hedefleniyor. Amaç, yeni kaçak kazıların önüne geçmek ve tarihi kalıntıların özgün yapısını koruyarak gelecek kuşaklara aktarılmasını sağlamak.
Karar Resmi Gazete'de yayımlandı
Resmi Gazete'de yayımlanan kararda şu ifadeler yer aldı:
"İzmir ili, Menemen ilçesi, Kır Mahallesi sınırları içerisinde kurul müdürlüğü uzmanlarınca tespit edilen alanın tesciline ilişkin İzmir 2 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 30.12.2025 tarih ve 23542 sayılı kararı gereği tesciline ilişkin 2863 sayılı Kanunun 7. maddesi gereği Kurul Müdürlüğüne iletilmiş olan kurum görüşleri ve konuya ilişkin Kurul Müdürlüğü uzmanlarınca hazırlanan 13.04.2026 tarih ve 4179133 sayı ile kayıtlı rapor okundu, ekleri ve işlem dosyası incelendi, yapılan görüşmeler sonunda;
İzmir ili, Menemen ilçesi, Kır Mahallesi 1207 ada 27 parsel numaralı taşınmazın bir kısmında yer alan alanın kararımız eki 1/2000 ölçekli harita üzerinde işaretlendiği şekli ile 1. (Birinci) derece Arkeolojik sit olarak tescil edilmesine, ekli tescil fişinin ve haritanın uygun olduğuna, karar verildi."
