İstanbul’un sahip olduğu tarihi ve kültürel değerlerle genelgede, bazı iş yerlerinde sergilenen davranışların turistlerin güvenliğini ve huzurunu tehdit ettiğine işaret edilerek şu ifadelere yer verildi:
Bazı iş yerlerince sergilenen ve ‘hanutçuluk’ olarak bilinen davranışlar (müşterilerin iradeleri dışında yönlendirilmesi, rahatsız edilmesi veya ticari baskıya maruz bırakılması), hem ilimizin turizm imajını olumsuz etkilemekte hem de esnafın genel itibarına zarar vererek turistlerin güvenlik ve huzurunu tehdit etmektedir. Bu kapsamda, ticari faaliyetlerde dürüstlük kuralı çerçevesinde iş yeri önünde yayaların geçişini engelleyici veya turistler ile vatandaşlarımızı rahatsız edecek şekilde ısrarcı, yüksek sesli ya da fiziksel temas içeren müşteri davet yöntemlerinden kaçınılması gerekmektedir.
Yasal dayanak ve mevzuat
Genelgede, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 37. maddesi ile 2559 sayılı Polis Vazife ve Selahiyet Kanunu’nun 8. maddesinin (f) fıkrasına atıf yapılarak şu hatırlatmalarda bulunuldu:
Mal veya hizmet satmak için başkalarını rahatsız eden kişi, 50 Türk Lirası idari para cezası ile cezalandırılır. Bu kabahat dolayısıyla idari para cezası vermeye kolluk veya belediye zabıta görevlileri yetkilidir. Aynı kanunun 38. maddesi gereği, yetkili makamların açık ve yazılı izni olmadan meydan, cadde, sokak veya kaldırımların işgali durumunda da belediye zabıtası tarafından idari para cezası uygulanır.
Ayrıca, 2559 sayılı kanunun ilgili maddesi uyarınca, “müşteriye faaliyetlerini duyururken çevreyi veya müşteriyi rahatsız eden” kişilerin, mahallin en büyük mülki amiri tarafından 30 günü geçmemek üzere geçici süreyle faaliyetten men edileceği hatırlatıldı.
Genelgede, turistik bölgelerde bazı işletmelere uygulanan cezai işlemlerle ilgili olarak valiliğe çeşitli şikayetler ulaştığı da belirtildi.
Hanutçuluğa karşı yeni önlemler
Genelgede, haksız şikayetlerin önüne geçilmesi, iş yerlerinin daha huzurlu ve güvenli çalışabilmesi, denetimlerin şeffaf şekilde yürütülmesi ve esnaf ile vatandaş arasında güven ortamının oluşturulması amacıyla yedi maddelik yeni tedbir paketi açıklandı.
7 maddelik genelge
Turistik bölgelerde faaliyet gösteren tüm iş yerlerinde, dışarıyı görecek şekilde yerleştirilmiş sesli ve görüntülü kayıt yapabilen kamera bulundurulması.
Esnaflar arasında mesleki etik ilkeleri doğrultusunda iş birliğinin sağlanması ve ilgili esnaf odaları ile meslek kuruluşlarının genelge hakkında bilgilendirilmesi.
Belediyeler ve emniyet birimlerince kamu düzenini bozucu, ticari ahlaka aykırı eylemlerin önlenmesine yönelik düzenli denetimlerin kararlılıkla sürdürülmesi.
Emniyet birimlerince yapılacak denetimlerde yaka kamerası ve dron kullanılması.
İş yeri sahipleri veya çalışanlarının, iş yeri önünden 50 santimetreyi geçmeyecek şekilde yalnızca “hoş geldiniz” diyerek müşterileri davet edebilmesi.
İş yeri sınırları dışında ikramda bulunma, ürün tanıtımı yapma, fiziksel temas veya yol kesme gibi davranışlara izin verilmemesi; yüksek sesle ve ısrarcı şekilde müşteri çağrısında bulunanlara kesinlikle müsamaha gösterilmemesi.
Hanutçuluk yapan iş yerlerine uygulanacak faaliyetten men cezalarının kademeli olarak artırılması:
İlk ihlalde 3 gün, ikinci ihlalde 5 gün, üçüncü ihlalde 10 gün süreyle kapatma.
