Nadir görülmesine rağmen oldukça tehlikeli olan hastalığın kuluçka süresi 40 yıla kadar uzayabiliyor. Ancak belirtiler ortaya çıktıktan sonra hastalık 6 ila 12 ay içinde ölümle sonuçlanıyor.
Teşhisi zor, tedavisi yok
Tanı süreci karmaşık olan hastalık, MRG, EEG ve beyin omurilik sıvısı analizleriyle tespit edilebiliyor. Kesin tanı ise ancak beyin dokusu biyopsisi ile konulabiliyor.
Şu anda bilinen bir tedavi yöntemi bulunmuyor. Tedavide amaç, hastanın yaşam kalitesini korumak ve semptomları hafifletmek olarak belirtiliyor.
Beyinde süngerleşme ve hızlı fonksiyon kaybı
Deli dana hastalığı, prion proteininin beyinde birikmesi sonucu beyin hücrelerini tahrip ediyor. Bu durum, dokuda süngerimsi boşluklar oluşmasına ve hızla ilerleyen sinirsel çöküşe yol açıyor.
İlk evrede depresyon, uyku ve hafıza bozuklukları görülürken, ilerleyen dönemlerde konuşma, yürüme ve görme bozuklukları, ardından da tam fonksiyon kaybı yaşanıyor.
Bulaşma riski düşük ama tehlike büyük
Hastalık, insandan insana doğrudan bulaşmıyor. Ancak enfekte hayvan etlerinin tüketilmesi, kornea nakli veya kontamine cerrahi aletlerin kullanımı gibi durumlarda bulaşma riski bulunuyor.
Bolu'da görüldü
Bolu’da boğaz ağrısı, mide bulantısı ve baş dönmesi şikayetiyle hastaneye başvuran kadın hastada, beyin omurilik sıvısına (BOS) yapılan testlerde 'deli dana' hastalığı tespit edildi.
Geçtiğimiz ay boğaz ağrısı, mide bulantısı ve baş dönmesi şikayetiyle Z.A. isimli kadın, İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne başvurdu. Sonrasında ise Z.A.'nın. şikayetlerinin geçmemesi üzerine beyin omurilik sıvısından (BOS) örnek alındı.
Hastadan alınan örnekler daha sonra İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Beyin ve Nörodejeneratif Hastalıklar Araştırma Laboratuvarı'na gönderildi. Burada yapılan testlerde Z.A.'nın beyin dokusunda 'deli dana' hastalığı tespit edildi. Z.A.'nın İzzet Baysal Devlet Hastanesi Palyatif ünitesinde izole alanda tedavisinin devam ettiği öğrenildi.
Uzmanlardan uyarı
Uzmanlar, pişirme ve kaynatma işlemlerinin prionları yok etmediğine dikkat çekerek, “Enfekte hayvan etlerinden uzak durulmalı, özellikle riskli bölgelerden gelen et ürünlerine karşı dikkatli olunmalı” uyarısında bulunuyor.
Deli dana hastalığı, dünyada milyonda bir oranında görülse de, ortaya çıktığında %100 ölümcül seyrediyor.
