Bipolar bozukluk, kişinin duygu durumunda belirgin değişimlerin yaşandığı kronik bir ruhsal hastalık olarak tanımlanıyor. Hastalık sürecinde mani/hipomani dönemlerinde taşkınlık, aşırı enerji, az uyuma ve riskli kararlar öne çıkarken; depresyon dönemlerinde umutsuzluk, isteksizlik, enerji kaybı ve intihar düşünceleri görülebiliyor. Toplumda yaşam boyu görülme oranının yüzde 1-2 civarında olduğu, ancak tanı konmamış vakalarla bu oranın daha yüksek olabileceği belirtiliyor.
Depresyonla karıştırılmamalı
Uzmanlar, bipolar bozukluğun depresyonla sıklıkla karıştırıldığına dikkat çekiyor. Depresyonda yalnızca çökkünlük dönemleri yaşanırken, bipolar bozuklukta hem mani/hipomani hem de depresif ataklar görülüyor. Bu nedenle tanı ve tedavi süreçleri birbirinden farklılaşıyor.
Genetik ve çevresel faktörler etkili
Bipolar bozukluğun tek bir nedeni bulunmuyor. Genetik yatkınlığın önemli bir risk faktörü olduğu, ailede bipolar öyküsü bulunanlarda riskin belirgin şekilde arttığı ifade ediliyor. Bunun yanı sıra beyin biyolojisi, nörotransmitter dengesizlikleri, stres, travmatik yaşam olayları, düzensiz uyku ve madde kullanımı da hastalığın ortaya çıkışında rol oynuyor.
Tedaviyle dengeli yaşam mümkün
Bipolar bozukluğun yaşam boyu süren bir rahatsızlık olmasına rağmen düzenli tedaviyle atakların sıklığı ve şiddetinin azaltılabileceği belirtiliyor. Duygudurum düzenleyici ilaçlar temel tedavi yöntemleri arasında yer alırken, bazı dönemlerde antipsikotik ilaçlar da kullanılabiliyor. Antidepresanlar ise dikkatle ve belirli durumlarda tercih ediliyor.
Psikoterapi ve aile desteği tedaviyi güçlendiriyor
Psikoterapi, tedavi sürecinde önemli bir destek sağlıyor. Psikoeğitim, bilişsel davranışçı terapi ve aile terapisi; kişinin hastalığını tanımasına, stresle baş etmesine ve yaşam düzenini korumasına katkı sağlıyor. Aile desteği ise tedaviye uyum ve başarı oranını artırıyor.
Tedaviyi yarıda bırakmak riskli
Tedaviyi yarıda bırakmanın ciddi sonuçlara yol açabileceği, atakların tekrar etme riskini artıracağı ve intihar olasılığını yükseltebileceği ifade ediliyor. Uzmanlar, bipolar bozukluğu olan kişilerin düzenli uyku, sağlıklı beslenme, alkol ve madde kullanımından uzak durma, ilaçlarını aksatmama ve stres yönetimine dikkat etmeleri gerektiğini vurguluyor.