İzmir’de bilim insanları, ileri evre kalp yetmezliği yaşayan hastalar için yapay zekâ destekli yerli bir yapay kalp destek sistemi geliştirmek üzere çalışma yürütüyor. İzmir Ekonomi Üniversitesi Medical Point Hastanesi ile İzmir Bakırçay Üniversitesi iş birliğinde hazırlanan projede, kablosuz enerji transferi sayesinde enfeksiyon riskini azaltacak ve hastayı dışarıdan taşınan batarya çantasından kurtaracak bir sistem hedefleniyor.
Yaklaşık 20 kişilik tıp, biyomedikal ve mühendislik ekibi tarafından yürütülen çalışmada, kalbin sol karıncığındaki pompalama yetersizliğini destekleyecek bir pompanın geliştirilmesi amaçlanıyor. Ekip, yılbaşına kadar prototipi tamamlamayı, ardından hayvan deneyleri aşamasına geçmeyi planlıyor.
KALP NAKLİ BEKLEYEN HASTALAR İÇİN ALTERNATİF HEDEFLENİYOR
İEÜ Medical Point Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahisi Bölümünden Prof. Dr. Koray Aykut, ağır kalp yetmezliği bulunan hastaların önemli bölümünün kalp nakli adayı olduğunu, ancak uygun organ bulunmasının her zaman mümkün olmadığını belirtti.
Yapay kalp destek sistemlerinin, kalp nakli bekleyen hastaların yaşam süresi ve yaşam kalitesini artırmak için dünyada yaygın biçimde kullanıldığını ifade eden Aykut, mevcut cihazlarda yurt dışına bağımlılık ve yüksek maliyetin önemli sorunlar arasında bulunduğunu söyledi.
KABLO VE BATARYA ÇANTASI SORUNUNUN AŞILMASI AMAÇLANIYOR
Mevcut sistemlerde kalbe yerleştirilen cihazın, vücut dışındaki bataryalara deri üzerinden çıkan kablolarla bağlandığını anlatan Aykut, bu durumun hastaların batarya çantası taşımasına neden olduğunu ve enfeksiyon riskini artırdığını kaydetti.
Yerli projede ise pompanın deri üzerinden kablosuz enerji aktarımıyla çalıştırılması hedefleniyor. Böylece vücutta açık yara oluşturmadan enerji transferi sağlanması ve enfeksiyon riskinin en aza indirilmesi amaçlanıyor.
POMPA KANI AORTA GÖNDERECEK
Biyomedikal Mühendisi Necip Çiftçi, sistemin sol ventrikül yetmezliği bulunan hastalarda kullanılmak üzere tasarlandığını belirtti. Kalbin alt bölümüne yerleştirilecek pompanın, kanı kalpten alarak aorta aktarması ve buradan tüm vücuda dağıtılmasına destek vermesi planlanıyor.
Çiftçi, vücuttaki dolaşım sistemini taklit eden simülasyon çalışmalarının sürdüğünü belirterek, prototip tamamlandıktan sonra laboratuvar testleri ve hayvan deneyleriyle sürecin ilerletileceğini ifade etti.
DİJİTAL İKİZ VE YAPAY ZEKÂ DA SİSTEME EKLENECEK
İzmir Bakırçay Üniversitesi Biyomedikal Mühendisliği Bölümü Araştırma Görevlisi Nazlıhan Kaçmaz da projede dijital ikiz ve yapay zekâ teknolojilerinin kullanılacağını söyledi. Sistemin, hastanın dijital kopyası üzerinden sağlık çalışanlarına ve hastaya anlık bilgi aktarabilmesi hedefleniyor.
Kaçmaz, manyetik levitasyon teknolojisiyle pompadaki sürtünmenin azaltılmasının ve kan hücrelerine zarar verme riskinin düşürülmesinin planlandığını belirtti. Geliştirilecek sistemin, yerli üretim yoluyla maliyetleri azaltarak daha fazla hastaya ulaşması amaçlanıyor.