CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, köprü ve otoyollara ilişkin teknik inceleme ve olası özelleştirme iddialarını TBMM gündemine taşıdı. Tanrıkulu, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdülkadir Uraloğlu’nun yanıtlaması istemiyle 16 maddelik yazılı soru önergesi sundu.
Önergede, 17 Kasım tarihinde Bakanlıkça bölge müdürlüklerine gönderildiği belirtilen yazıda, otoyol sözleşmelerine “özelleştirme halinde sözleşmenin kendiliğinden sona ereceği ve yüklenicinin tazminat talep edemeyeceği” hükmünün eklenmesinin istendiği iddiası yer aldı.
Yabancı danışman firma sorusu
Tanrıkulu, 19 Kasım tarihli ikinci yazıda yabancı bir danışmanlık firmasının 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ile Fatih Sultan Mehmet Köprüsü ve bağlantılı otoyollarda teknik inceleme yapacağının belirtildiğini aktardı.
Önergede firmanın kim olduğu, hangi ihale yöntemiyle seçildiği ve sözleşme bedelinin ne olduğu soruldu.
Özelleştirme planı var mı?
Tanrıkulu, köprü ve otoyollar için bir değerleme çalışması yapılıp yapılmadığını ve olası bir özelleştirme ya da işletme hakkı devri planı bulunup bulunmadığını gündeme getirdi.
Teknik incelemelerin hangi uluslararası standartlara göre yürütüldüğü, deprem performans analizlerinin yapılıp yapılmadığı ve yapısal sağlık izleme verilerinin paylaşılıp paylaşılmadığı da sorular arasında yer aldı.
Geçiş ücretleri ve kamu yararı
Olası bir devir halinde geçiş ücretlerinin nasıl belirleneceği, kamu yararının nasıl korunacağı ve kamu aleyhine garanti hükümleri öngörülüp öngörülmediği de Bakanlığa yöneltildi.
Ayrıca, köprü ve otoyolların kamu mülkiyetinde kalması ile özelleştirilmesi durumunda uzun vadeli mali karşılaştırma yapılıp yapılmadığı ve Hazine ya da gelir garantisi planlanıp planlanmadığı soruldu.
Sezgin Tanrıkulu, Bakan Abdülkadir Uraloğlu'na şu soruları yöneltti:
1. Otoyol ve köprü sözleşmelerine “özelleştirme halinde tazminat talep edilemeyeceği” hükmünün eklenmesi talimatı verilmiş midir? Verilmişse bunun dayanağı hangi mevzuattır?
2. İnceleme yapacağı belirtilen yabancı danışmanlık firması hangisidir? Bu firma hangi ihale yöntemiyle seçilmiştir? Sözleşme bedeli ne kadardır?
3. Söz konusu teknik incelemeler hangi uluslararası standartlar kapsamında yürütülmektedir?
4. Köprü güvenliği bakımından hangi ISO, EN veya AASHTO standartları esas alınmıştır?
5. Deprem performans analizleri yapılmış mıdır?
6. Yapısal sağlık izleme (StructuralHealthMonitoring) verileri paylaşılmış mıdır?
7. 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüsü ile bağlantılı otoyolların mevcut fiziki durumu, bakım maliyetleri, yıllık trafik hacmi ve gelir projeksiyonları nedir?
8. Köprüler ve otoyollar için bir özelleştirme, işletme hakkı devri veya varlık satışı planı bulunmakta mıdır?
9. Stratejik ulaşım altyapısına ilişkin teknik görüntüleme, drone çekimi ve veri toplama faaliyetlerinde hangi güvenlik protokolleri uygulanmıştır? Bu süreçte Milli Savunma Bakanlığı veya İçişleri Bakanlığı ile koordinasyon sağlanmış mıdır?
10. Olası bir özelleştirme halinde; geçiş ücretlerinin belirlenmesinde hangi esaslar uygulanacaktır, kamu yararı ve fiyat denetimi nasıl sağlanacaktır ve sözleşmelerde kamu aleyhine garanti hükümleri öngörülmekte midir?
11. Köprü ve otoyolların kamu mülkiyetinde kalması ile özelleştirilmesi durumunda uzun vadeli mali karşılaştırma analizi (publicsectorcomparator) yapılmış mıdır? Sürecin TBMM’ye ve Kamuoyuna açıklanması planlanmakta mıdır?
12. İşletme hakkı devri süresi boyunca geçiş ücretlerinin belirlenmesinde kamu yararı mı yoksa şirket kârlılığı mı esas alınacaktır?
13. Bu projeler kapsamında Hazine garantisi, gelir garantisi veya benzeri herhangi bir kamu taahhüdü verilmesi planlanmakta mıdır? Planlanıyorsa tutarı nedir?
14. Daha önce yapılan işletme hakkı devri ve Yap-İşlet-Devret projelerinde kamunun uğradığı toplam zarar hesaplanmış mıdır?
15. Söz konusu danışmanlık hizmetleri hangi firmalardan alınmıştır veya alınacaktır? Bu firmalar hangi kriterlere göre seçilmiştir?
16. Kamuoyuna yapılan açıklamalarda “satış söz konusu değildir” denilmesine rağmen, işletme hakkı devrine yönelik hazırlıkların başlatıldığı anlaşılmaktadır. Bu süreç hangi somut karar veya işlemle ve hangi tarihte başlatılmıştır?